Nhẫn Nại Nhìn Con "Lột Xác": Cách Buông Bỏ Kỳ Vọng Để Làm Bạn Cùng Con

Jun 19

4 min read

Có một nỗi chông chênh rất chung của những người làm cha mẹ khi con bước vào tuổi dậy thì. Đó là cảm giác hụt hẫng khi đứa trẻ ngoan ngoãn, ríu rít bám đuôi mẹ ngày xưa đột nhiên biến mất, nhường chỗ cho một người lạ mang hình hài của con: lúc thì góc cạnh, khi thì im lặng khép kín sau cánh cửa phòng.

Chúng ta thường hoảng sợ. Chúng ta cuống cuồng muốn "sửa chữa" con. Nhưng bạn biết không, hãy tưởng tượng tâm trí con lúc này giống như một ngôi nhà đang trong quá trình "đập đi xây lại".

Để có một không gian trưởng thành vững chãi hơn, những nếp nghĩ cũ, những thói quen cũ mang tính phụ thuộc phải bị phá vỡ. Quá trình lột xác ấy dĩ nhiên sẽ đầy rẫy những ngổn ngang, ồn ào và bụi bặm. Sẽ có những ngày cảm xúc của con bùng nổ như một bức tường đổ sập, và có những ngày con kiệt sức trong chính "công trường" nội tâm của mình.

Trạm dừng tự vấn: Khi tôi cảm thấy ngột ngạt trước những "tiếng ồn" hay sự bướng bỉnh của con, tôi đang thực sự lo lắng cho sự an toàn của con, hay tôi chỉ đang khó chịu vì những trật tự cũ, sự vâng lời cũ trong nhà đang bị phá vỡ?

Nhẫn Nại Nhìn Con "Lột Xác": Cách Buông Bỏ Kỳ Vọng Để Làm Bạn Cùng Con

Buông Bỏ "Bản Vẽ Thiết Kế" Cũ

Việc thực hành tỉnh thức của một người mẹ khi đứng trước công trường ngổn ngang ấy, đôi khi đau đớn nhưng vô cùng cần thiết: Đó là học cách xé bỏ "bản vẽ thiết kế" cũ.

Bản vẽ ấy là hình ảnh đứa trẻ thơ bé luôn vâng lời răm rắp. Bản vẽ ấy cũng có thể là những kỳ vọng sâu kín của chính chúng ta về việc con phải trở thành một ai đó: một người hướng ngoại, một học sinh xuất sắc, hay một người nối nghiệp hoàn hảo. Khi chúng ta khư khư ôm lấy bản vẽ cũ để áp đặt lên một ngôi nhà đang được thiết kế lại, chúng ta tạo ra sự xung đột và ngột ngạt.

Trạm dừng tự vấn: Tôi đang yêu thương và chấp nhận đứa trẻ thực sự đang đứng trước mặt mình, hay tôi chỉ đang bám chấp vào hình mẫu lý tưởng mà tôi tự vẽ ra trong tâm trí?

Những Viên Gạch Tĩnh Lặng Của Sự Độc Bản

Giống như những buổi chiều muộn, tôi thường lặng lẽ quan sát cậu con trai của mình mải mê hàng giờ bên chiếc bảng vẽ Wacom. Màn hình sáng lên những vệt màu, và con hoàn toàn đắm chìm vào việc kiến tạo nên những nhân vật 3D của riêng mình.

Ngày trước, có thể tôi sẽ sốt ruột và nghĩ: "Tại sao con không ra ngoài kia chơi thể thao hay trò chuyện nhiều hơn?" Nhưng khi tĩnh lặng lại, tôi nhận ra: Đó không chỉ là vẽ. Đó là lúc con đang cặm cụi, nhẫn nại đặt từng viên gạch để xây dựng nên cái "tôi" độc bản của mình. Sự tập trung ấy, thế giới sáng tạo ấy chính là trạm trú ẩn an toàn nhất của con giữa những xáo trộn tuổi teen.

Việc của một người mẹ không phải là bước vào "công trường" đó, giằng lấy chiếc bay và chỉ đạo: "Con phải xây chỗ này cao lên, phải sơn bức tường này màu khác!". Can thiệp quá sâu chỉ làm hỏng đi trực giác và sự tự lập của con.

Việc của chúng ta là lùi lại một bước. Mang đến cho con một ly nước mát, một đĩa trái cây, và một sự hiện diện vững chãi. Để con biết rằng: "Mẹ ở đây. Cứ an tâm xây dựng thế giới của con. Nếu con mệt, mẹ luôn có một chỗ dựa cho con nghỉ ngơi."

Trạm dừng tự vấn: Hôm nay, làm thế nào để tôi có thể lùi lại một bước, trao cho con quyền tự quyết định, và chỉ đơn thuần là "hiện diện" thay vì "can thiệp"?

Chấp nhận buông bỏ những kỳ vọng không phải là mặc kệ con. Nó là một trạng thái yêu thương cao cấp nhất: Yêu thương không điều kiện, để con được tự do nở rộ thành phiên bản chân thật nhất của chính mình.

Góc Thực Hành Tĩnh Tại: Trở Thành "Trạm Trú Ẩn" Của Con

Tuần này, chúng ta hãy cùng nhau thực hành làm một người quan sát tĩnh lặng bên cạnh "công trường" đang xây của con nhé:

1. Bắt quả tang "Bản vẽ cũ"

Bất cứ khi nào bạn định buột miệng chê bai hay chỉnh đốn một sở thích mới của con (kiểu tóc mới, thể loại nhạc con nghe, hay cách con dùng thời gian rảnh), hãy dừng lại 3 giây. Tự hỏi xem sự khó chịu này đến từ việc con đang làm sai, hay chỉ là do nó không giống với "đứa trẻ ngày xưa" của bạn? Hãy hít sâu và mỉm cười thả lỏng sự kỳ vọng đó.

2. Thực hành "Ly nước mát"

Chọn một thời điểm trong tuần khi con đang tập trung làm việc riêng (chơi game, vẽ vời, đọc truyện). Thay vì hỏi "Làm bài tập chưa?", hãy lặng lẽ mang vào phòng con một ly nước mát, một món ăn vặt con thích. Đặt xuống, mỉm cười nhẹ, vỗ vai con và đi ra. Không phán xét, không dặn dò. Chỉ đơn thuần trao đi một sự chăm sóc tĩnh lặng.

3. Ghi nhận sự lột xác

Vào cuối tuần, hãy viết vào sổ tay một điều nhỏ bé nhưng mới mẻ mà bạn phát hiện ra ở con. Có thể là cách con tự phân tích một bộ phim trưởng thành hơn, hay sự kiên nhẫn của con khi sửa một món đồ. Hãy trân trọng những viên gạch mới mà con đang xây.